Bedrijfsbeëindiging in de agrarische sector: zo bereidt u zich voor

In dit artikel:

Wat is bedrijfsbeëindiging?
Redenen voor een bedrijfsbeëindiging
Hoe beëindig je een bedrijf?
Bedrijfsbeëindiging: belastingaangiftes en fiscale afhandeling
Specifieke uitdagingen in de agrarische sector
Tips voor een soepele bedrijfsbeëindiging
Veelgestelde vragen over bedrijfsbeëindiging in de agrarische sector

Wat is bedrijfsbeëindiging?

Bij een bedrijfsbeëindiging stopt u als ondernemer met uw onderneming. Dit hoeft echter niet altijd te betekenen dat uw bedrijf volledig ophoudt te bestaan; er zijn verschillende vormen van bedrijfsbeëindiging. In de agrarische sector komen voornamelijk de volgende vormen voor:  

• Volledige beëindiging
• Gedeeltelijke beëindiging
• Overdracht of opvolging 

Het kan dus ook gaan om het afstoten van een bedrijfstak of een overdracht aan een opvolger. De onderneming wordt in dat geval voortgezet, maar in een andere vorm of door een andere ondernemer.  

Elke vorm heeft specifieke gevolgen en vraagt om een goede voorbereiding op zowel zakelijk als persoonlijk vlak.

Redenen voor een bedrijfsbeëindiging (persoonlijke redenen, marktomstandigheden, juridische of fiscale redenen)

De redenen van een bedrijfsbeëindiging kunnen sterk variëren. Misschien kiest u voor deelname aan een beëindigingsregeling (Lbv/Lbv-plus), is er geen bedrijfsopvolger, of wilt u juist een andere richting op met uw onderneming. Het is in ieder geval essentieel om weloverwogen keuzes te maken.

Hoe beëindig je een bedrijf?

Het (gedeeltelijk) beëindigen van een onderneming is meer dan een zakelijke beslissing. Het is een ingrijpende verandering in uw leven.    

• Alles begint met de oriëntatie van de mogelijkheden. Schipper Accountants kan hierin fungeren als sparringpartner door samen de verschillende opties te bespreken. Hierbij zoeken we de fiscale en administratieve gevolgen voor u uit en maken vervolgens een stappenplan.
• Op het moment dat de keuze is gemaakt, wordt het stappenplan uitgevoerd. Denk daarbij aan de verkoop van bedrijfsmiddelen, het doen van (her)investeringen of de formele overdracht van uw bedrijf.
• De wijzigingen moeten worden doorgegeven aan de Kamer van Koophandel. De Kamer van Koophandel informeert vervolgens automatisch de Belastingdienst over de uitschrijving of andere aanpassingen.

Bedrijfsbeëindiging: belastingaangiftes en fiscale afhandeling 

Naast de praktische en juridische afhandeling volgt er een fiscale afhandeling. In het jaar dat u stopt met uw onderneming, geeft u in uw aangifte een ‘staking’ aan. Dit is de fiscale term voor een bedrijfsbeëindiging.  

In principe wordt afgerekend over het verschil tussen de boekwaarde en de werkelijke waarde van de bedrijfsmiddelen. Dit geldt echter niet bij iedere vorm van bedrijfsbeëindiging.  

• Soms kunt u een herinvesteringsreserve vormen, waardoor de belastingheffing wordt uitgesteld. Daarvoor moet wel een herinvesteringsvoornemen aanwezig zijn.
• Bij een bedrijfsopvolging kan de belastingclaim worden doorgeschoven naar de opvolger. Alleen de aanwezige FOR (fiscale oudedagsreserve) valt dan vrij.

Afhankelijk van uw leeftijd kunt u voor de stakingswinst, de winst behaald bij de bedrijfsbeëindiging, een lijfrente afsluiten. Uw inleg kunt u op de winst in mindering brengen. Zodra u de pensioengerechtigde leeftijd heeft bereikt, of uiterlijk vijf jaar daarna, komt de lijfrente tot uitkering.  

Op het moment dat uw bedrijf stopt moet u nog een laatste btw-aangifte indienen.

Specifieke uitdagingen in de agrarische sector

In de agrarische sector komen specifieke uitdagingen bij de bedrijfsbeëindiging kijken. Enkele voorbeelden zijn:  

• Landbouwgrond: In een agrarische onderneming zijn vaak landbouwgronden aanwezig. Bij een definitieve bedrijfsbeëindiging worden deze gronden bij uw privévermogen gerekend. In de aangifte van het jaar van volledige staking zullen wij beoordelen of de gronden worden gezien als aanhorigheid bij de eigen woning of in box 3 moeten worden opgenomen.
• RVO: In de agrarische sector speelt de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland een belangrijke rol. U moet een bedrijfsbeëindiging doorgeven aan de RVO. Een aandachtspunt is onder andere de afroming van productierechten. 
• Specifieke regelingen: In de agrarische sector bestaan specifieke overheidsregelingen, zoals de Lbv/Lbv-plus. Bij deze regelingen zijn er ruimere mogelijkheden om te herinvesteren.
• Gedeeltelijke staking: In de agrarische praktijk zien wij regelmatig dat wordt besloten om verder te gaan met één bedrijfsactiviteit. Of sprake is van een (gedeeltelijke) staking moet per individueel geval worden beoordeeld.

Tips voor een soepele bedrijfsbeëindiging

Een aantal tips die wij graag met u delen:    

1. Onderzoek uw opties en spar vooraf met betrokkenen en uw adviseur
2. Stel tijdig uw financiële positie vast
3. Breng uw stille reserves op tijd in kaart

Uiteindelijk vraagt iedere bedrijfsbeëindiging om een specifieke, persoonlijke aanpak. 

Hulp nodig?

Bedrijfsbeëindiging is een complex, ingrijpend proces. De agro-specialisten van Schipper Accountants denken graag met u mee in het maken van een weloverwogen keuze. Neem vrijblijvend contact met ons op.